آموزش رایگان کاشت زعفران در کانال تلگرام ماه‌چین

انواع کود مورد استفاده در کشاورزی

۱۲ مهر ۱۳۹۹
زمان مطالعه: دقیقه
دسته‌بندی ها:

کود کشاورزی برای گیاهان همان نقشی را دارد که قرص‌های تقویتی برای بدن انسان دارند. هر گیاهی را که در نظر بگیرید از زعفران گرفته تا پسته و چمن و …. به برخی عناصر تغذیه‌ای نیاز دارند. این عناصر طبیعتا باید در محیط اصلی گیاه وجود داشته باشند. اما به دلایلی خاک برخی مناطق فاقد این عناصر تغذیه‌ای است.

خب باید چه کار کنیم؟ اجازه دهیم گیاه عزیزمان در اثر کمبود مواد غذایی بمیرد. نه هرگز چنین کاری را نخواهیم کرد. صنعت کود به همین منظور شکل گرفته است. کودها می‌توانند نیازهای گیاهان را برطرف و رشد آن‌ها را بیشتر کنند.

کود چیست؟

کود ماده‌ای است که به محیط کشت گیاهی (غالبا خاک) اضافه می‌کنیم تا نیاز‌های گیاه را تامین کنیم. انواع کود ها و نحوه‌ی مصرف آن‌ها از شماره خارج است. کودها را می‌توان به شکل‌های گاز، محلول، پودر و یا گرانوله استفاده کرد.

کود ها علاوه بر تامین نیاز‌های تغذیه‌ای خاک فرایند اصلاح خاک را نیز انجام می‌دهند. از پارامترهای اصلاح خاک می‌توانیم به افزایش نفوذپذیری خاک، افزایش توان نگه‌داری آب، تغییر ph و اصلاح بیولوژیکی (میکروارگانیسم‌ها یا همان باکتری‌های خاک) اشاره کنیم.

انواع کود کشاورزی

انواع کود های کشاورزی به سه دسته کلی کودهای آلی، زیستی و شیمیایی تقسیم می‌شوند. اساس این تقسیم‌بندی‌ها نحوه‌ی تولید و خلوص عناصر موجود در آن‌هاست.

کود آلی

یکی از بهترین نوع کود های کشاورزی کود آلی یا ارگانیک است. حتما از نام آن فهمیده‌اید که منظورمان چه کودی است. این کود به طور طبیعی به وجود می‌آید و معمولا چیزی به آن اضافه نمی‌کنند. این کود اصولا ضرری برای محیط زیست ندارد و کودی پاک محسوب می‌شود.

این کودها دارای کربن فراوانی هستند و می‌توانند گیاه را از نظر کربن تغذیه‌ای مورد نیاز تغذیه کنند.

 

کود زعفران

فواید منابع آلی برای خاک چیست؟

  • منبع تامین نیتروژن اولیه مورد نیاز خاک
  • منبع اولیه تامین فسفر و گوگرد
  • افزایش فعالیت‌های میکروبی خاک
  • اصلاح خاک و حفظ رطوبت آن

از انواع کودهای آلی می‌توانیم به کودهای حیوانی و گیاخاک (کود سبز) و کمپوست اشاره کنیم.

کود حیوانی

کود حیوانی همان مواد دفعی و فضولات حیوانی است که از دامپروی‌ها جمع‌آوری می‌شود و در مزارع استفاده می‌شود. از کود حیوانی گاوی پوسانده شده به منظور تقویت زعفران استفاده می‌شود.

همچنین کودهای انسانی و مرغی و گوسفندی نیز در بین کودهای حیوانی جایگاه ویژه‌ای دارند. این کودها علاوه بر تامین مواد غذایی گیاهان خاک را نیز به خوبی اصلاح می‌کنند و میزان مواد آلی آن را افزایش می‌دهند.

یکی از معیارهایی که برای سنجش میزان مواد آلی خاک استفاده می‌کنیم میزان تیره‌گی خاک است. احتمالا خاک هرچه تیره‌تر باشد از مواد آلی غنی‌تر است.و هرچه روشن‌تر باشد برعکس.

گیاخاک

این نوع از کود برای بسیاری از ما آشناست. چراکه برای تقویت باغچه یا گلدان‌های منزلمان از آن استفاده کرده‌ایم. بقایای قسمت‌های رویشی گیاهان مانند برگ گیاهان دارای مقدار مناسبی از مواد تغذیه‌ای است و با مخلوط کردن بقایای گیاهان با خاک می‌توانیم خاک را به خوبی تغذیه کنیم.

کود کمپوست

می‌توان گفت این نوع کود از یک روش بازیافتی به دست می‌آید. در تهیه‌ی این کود از پسماندهای حیوانی و گیاهی و حتی انسانی استفاده می‌کنند و کود خوبی برای باغات و کشاورزی محسوب می‌شود.

کود زیستی

این کود یکی از بهترین نوع کودهای موجود در بازار است که می‌تواند خزانه میکروبی خاک را بازسازی کند.  یکی از موارد استفاده کودهای زیستی استفاده از کودهای زیستی تثبیت‌کننده نیتروژن است. گیاهان به منظور پروتئین سازی به نیتروژن نیاز دارند و این نیتروژن را می‌توانند در قالب آمونیاک، نیترات و یا اوره بدست بیاورند.

باکتری‌های تثبیت‌کننده نیتروژن مانند ازتو باکتر‌ها وظیفه تبدیل نیتروژن موجود در ترکیبات آلی خاک را به نیتروژن قابل مصرف برای گیاه به عهده دارند. هنگامی که گیاه فاقد مواد آلی باشد در کنار کودهای زیستی از کودهای آلی نیز استفاده می‌شود.

 

انواع کود کشاورزی

کود شیمیایی

کودهای شیمیایی یکی دیگر از مهم‌ترین و استراتژیک‌ترین کودهای کشاوزی می‌باشند که نقش مهمی در تامین مواد مغذی گیاهان مانند نیتروژن، فسفر و پتاسیم دارند و در کشورهایی مانند ایران در بودجه کشور دارای ردیف هستند.

این کودها در مقایسه با انواع دیگر کود دارای خلوص بسیار بالاتر از مواد مغذی و اثر گذاری سریع‌تر و چشمگیرتری هستند.

کودهای شیمیایی را بر اساس مواد مغذی موجود در آن‌ها طبقه‌بندی می‌کنند و به کود شیمیایی که دارای تمام مواد پرمصرف و کم مصرف گیاه باشد کود کامل می‌گویند.

عناصر پر مصرف گیاه شامل نیتروژن، فسفر و پتاسیم می‌باشند که در کودهایی با عنوان npk  عرضه می‌شوند. همچنین کودهای شیمیایی وجود دارند که شامل عناصر کم‌مصرفی هستند که ممکن است در برخی مناطق به صورت قابل جذب وجود نداشته باشند. عناصری مانند آهن، روی، منگنز، مس، مولیبدن، کلر و برم از این دست عناصر هستند.

کود زعفران

زعفران نیز به مانند دیگر گیاهان به مواد مغذی اصلی یعنی نیتروژن، فسفر و پتاسیم نیازمند است و عناصر دیگری مانند روی و  آهن نیز می‌توانند نقش مهمی را در رشد زعفران داشته باشند.

کود نیتروژن برای زعفران

نیتروژن در فرایند رشد و نمو زعفران و همچنین تقویت پیاز و افزایش وزن آن نقش مهمی دارد و استفاده از آن طبق برنامه مدیریت کودی مزرعه و در چند نوبت به همراه مقداری اسید هیومیک استفاده شوند. همچنین کودهای زیستی و به همراه آن‌ها کودهای حیوانی پوسانده شده می‌تواند نیاز نیتروژن زعفران را تامین کند.

کود فسفر زعفران

در مناطقی که میزان فسفر زمین پایین‌تر از حد مطلوب است می‌توانیم از کودهای فسفره استفاده کنیم. فسفر در گیاه زعفران در فرایند ریشه‌زایی و گلدهی زعفران نقش دارد. برای تامین فسفر مورد نیاز زعفران از کودهای زیستی نیز می توان استفاده کرد.

نکته‌ی مهم در استفاده از کودهای فسفر این است که استفاده بیش از حد از کود فسفر منجر به اختلال در جذب عناصر روی و آهن در زعفران می‌شود و این می‌تواند منجر به کاهش عیار زعفران تولیدی شود.

دیگر عناصر مورد نیاز زعفران

از دیگر عناصر مورد نیاز زعفران می‌توانیم به پتاسیم، کلسیم و گوگرد اشاره کنیم. هر کدام از این عناصر باید در حد مطلوبی برای گیاه زعفران تامین شوند. اگر از کودها بدون برنامه و بی هدف استفاده کنیم منجر به اشباع خاک و در نتیجه کاهش جذب دیگر عناصر مفید مورد نیاز گیاه می‌شود.